Nurty psychoterapii

Maj 5, 2014 przez Brak komentarzy

Psychoterapeuci w swojej pracy odwołują się do wielu nurtów teoretycznych i wypracowanych w tych nurtach specyficznych sposobów prowadzenia psychoterapii. Jednocześnie współczesne badania nad skutecznością psychoterapii akcentują istnienie wspólnych czynników leczniczych w psychoterapii, które są niezależne od orientacji teoretycznej, a bardziej wynikają z indywidualnego podejścia terapeuty do klienta – stąd wyróżnia się znaczenie relacji terapeutycznej pomiędzy psychoterapeutą i klientem. Doświadczenia klienta uzyskane w toku psychoterapii zapisują się w mózgu i tworzą warunki do przemodelowania sposobów reagowania i zachowania.

Często klienci poszukują psychoterapii licząc na: poprawę swojego funkcjonowania emocjonalnego, lepsze radzenie sobie ze złością, lękami, stresem, wyzwaniami życiowymi, wdrożenie zmian w zachowaniu i nastawieniu do otoczenia oraz samego siebie, podniesienie umiejętności tworzenia relacji czy wobec trudności w porozumiewaniu się w rodzinie, parze. Część klientów oczekuje leczenia psychoterapią w przypadku zdiagnozowania u nich przez lekarza zaburzeń zdrowia psychicznego. Psychoterapeuci oferują swoim klientom pomoc w inicjowaniu zmian życiowych przy wykorzystaniu bardzo zróżnicowanych technik terapeutycznych, opierając swoja pracę na założeniach teoretycznych, zaczerpniętych z jednego lub wielu nurtów psychoterapeutycznych.

Nie istnieje jedna uniwersalna teoria opisująca funkcjonowanie człowieka, etapy rozwoju psychicznego czy powstawanie zaburzeń. Obecnie wielu psychoterapeutów dąży w swojej pracy do integracji metod terapeutycznych, pochodzących z różnych nurtów psychoterapii, na rzecz indywidualizowania oferowanej pomocy z uwagi na zbadaną skuteczność oddziaływań w przypadku danego rodzaju problemu i specyfiki funkcjonowania klienta.

Poznanie nurtu teoretycznego, stosowanego przez terapeutę, pozwala uzyskać klientowi wstępną orientację w rodzaju przyszłych oddziaływań terapeutycznych i przebiegu tego procesu, również czasu trwania terapii. Podejmując psychoterapię warto zapytać terapeutę o jego sposób pracy i nurt teoretyczny, z którego korzysta.

Najczęściej stosowane są:

– podejścia wywodzące się z psychologii głębi (podejście psychoanalityczne i psychodynamiczne)

– podejścia behawioralne, poznawcze i najczęściej stosowane – behawioralno-poznawcze

– podejście humanistyczno-egzystencjalne

– podejścia systemowe

– podejścia integracyjne – bardziej skupione na sposobach pomagania niż przywiązane do konkretnej teorii.

Terapia psychoanalityczna ma za cel zmianę wewnętrznych struktur osobowości jednostki. Służyć temu ma doprowadzenie treści nieświadomych do świadomości osoby, proces zmiany nieświadomych impulsów i rozwiązywanie nieuświadomionych konfliktów emocjonalnych. Psychoanalitycy uważają, ze zmianie służy uwolnienie tłumionych uczuć, zyskanie wglądu i nabycie umiejętności do rozróżniania tego co jest fantazją od tego co jest rzeczywiste. Starają się powiązać teraźniejszość z przeszłością osoby, stosując interpretację, pozostając neutralnym, obiektywnym i zdystansowanym wobec klienta. Klasyczna psychoanaliza może trwać kilka lat i wymagać kilku sesji w tygodniu.

Terapie w podejściu psychodynamicznym (stosowane obecnie znacznie częściej) są krótsze i za cel stawiają sobie okazanie klientowi pomocy w przezwyciężeniu jego największych trudności, przy wyodrębnieniu określonego konfliktu, kryzysu relacji i poświęceniu uwagi właśnie tym aspektom .

Powyższe nurty psychoterapii stosowane często w leczeniu zaburzeń nerwicowych i zaburzeń osobowości.

Terapia poznawcza (kognitywna) dąży do zmiany nieprawidłowych przekonań i błędów myślenia, które opisuje jako przyczynę zaburzeń emocjonalnych i zaburzeń w zachowaniu. Metoda ta skłania klienta do rozważań nad swoim sposobem myślenia. Znajduje często zastosowanie w leczeniu łagodnych postaci depresji, w zaburzeniach lękowych i uzależnieniach.

Terapia behawioralna ma za zadanie zmianę zachowania, które jest efektem wyuczonego sposobu funkcjonowania. Nie odnosi się ani do procesów nieświadomych ani w analizy myślenia jednostki. Wykorzystuje obserwację i analizę zachowania dążąc do zmiany. Terapeuta autorytarnie kieruje postępowaniem klienta i stawia mu określone wymagania. Ten rodzaj terapii bywa wykorzystywany często w leczeniu min: fobii, zaburzeń zachowania.

Obecnie podejście poznawcze i behawioralne najczęściej są scalane w obrębie terapii poznawczo-behawioralnej.

Terapie humanistyczno-egzystencjalne (w tym terapia Gestalt) koncentrują się na stworzeniu klientowi możliwości do doświadczania samego siebie, dokonywaniu wyborów, zgodnych z pragnieniami osoby. Terapeuta zwykle niedyrektywnie koncentruje pacjenta na emocjach i doświadczeniach, dąży do stworzenia pacjentowi możliwości do rozwoju, by ten sam mógł zrozumieć swoje problemy i wprowadzić zmiany życiowe, które staną się jego wyborem. Psychoterapeuta nie przyjmuje tu pozycji eksperta, raczej towarzyszy klientowi w procesie. Ten nurt terapii często jest stosowany również w psychoterapii grupowej.

Terapie w podejściu systemowym służą zwykle rozwiązywaniu problemów rodziny. Podejścia systemowe zakładają, że jednostka podlega licznym oddziaływaniom bliskich i funkcjonuje w zależnościach emocjonalnych z nimi jako cześć systemu rodzinnego. Stąd, by uleczyć problem manifestowany przez jedną osobę (np.: problem dziecka) niezbędne są oddziaływania nakierowane na rodzinę jako całość. W założeniu modyfikowanie funkcjonowania członków rodziny pozwoli na wycofanie się objawów. W sesjach uczestniczy zatem zwykle cała rodzina lub diada (rodzice, rodzic-dziecko).

Terapie integracyjne odwołują się do dorobku powyższych nurtów i wykorzystują specyficzne techniki terapeutyczne, opierając się na wykazanej skuteczności. Zwykle akcentowane w tym podejściu jest holistyczne podejście do pacjenta i jego problemów. Ważna jest rola relacji terapeutycznej i własnych wyborów pacjenta oraz indywidualne podejście psychoterapeuty.

Aleksandra Działa

 

Tagi: Nasze artykuły

Odpowiedz

(required)

(required)


Uwaga – Poradnia Blizne

Poradni Psychologiczno- Pedagogiczna w Blizne Jasińskiego sekretariat nieczynny od 13 do 15.03.2019

Praca dla referenta kadr i psychologa

Dyrektor Zespołu Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych Powiatu Warszawskiego Zachodniego w Błoniu informuje, że poszukuje osoby na stanowisko referenta ds. kadr i...

Grupy Wsparcia Pedagogów i Psychologów

Serdecznie zapraszamy na kolejne w tym roku szkolnym spotkanie Grupy Wsparcia Pedagogów i Psychologów, które odbędzie się dnia 14...

ZAPROSZENIE – grupy wsparcia dla pedagogów i psychologów szkolnych

     Serdecznie zapraszamy na kolejne w bieżącym roku szkolnym spotkanie grupy wsparcia dla pedagogów i psychologów szkolnych. Podczas zebrania...

Zapraszanie na konferencję „Zaburzenia emocjonalne i psychiczne dzieci i młodzieży”

Starosta Powiatu Warszawskiego Zachodniego, Dyrektor Zespołu Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych  Powiatu Warszawskiego Zachodniego im. Ireny Sendlerowej wraz z Radą Pedagogiczną oraz...