ROLA STRESU W PROCESIE UCZENIA SIĘ

Styczeń 27, 2016 przez Brak komentarzy

Z definicji stres określany jest jako stan obciążenia psychologicznego wynikający z zaistniałej sytuacji, zagrożenia lub niemożności spełnienia ważnych dla jednostki celów, czy zadań.

Jako stan psychiczny nieustannie obecny w przebiegu uczenia się odgrywa on niebagatelną rolę w tym procesie.

Kiedy materiał jest dla danego ucznia łatwy i w pewnym stopniu znany, wydzielane hormony poprawiają poziom koncentracji i wyostrzają zmysły. Jednak w sytuacji kiedy ilość materiału jest  duża, a jego treść zupełnie obca, nasz organizm zaczyna wydzielać duże ilości hormonów. Związki te nie są obojętne dla naszych umiejętności poznawczych oraz samopoczucia.

Aby zrozumieć rolę hormonów w procesie uczenia się, warto  poznać sposób w  jaki one działają na poszczególne elementy układu nerwowego oraz jaki jest ich mechanizm działania. Substancje peptydowe są wydzielane w sposób specyficzny z zakończeń nerwowych, następnie łączą się z zakończeniami nerwowymi drugiego neuronu, gdzie powodują aktywację białka G oraz  indukują szybką zmianę pobudliwości komórki nerwowej. Natomiast hormony kortykosteroidowe są zdolne do całkowitej penetracji wszystkich części mózgu. Jednak ich obecność wpływa tylko na te miejsca, w których znajdują się odpowiednie receptory. Synteza receptorów jest indukowana poprzez wzrost poziomu kortykosteroidów do czego dochodzi w momencie stresu.

Pod wpływem stresora zaczyna powstawać błędne koło. Na samym początku pojawia się dreszczyk napięcia powodujący wydzielanie adrenaliny, jednocześnie wydzielane są również kortykosteroidy. Ciągła obecność czynnika stresowego stymuluje wydzielanie hormonów i w efekcie powodują one wprowadzenie organizmu w stan paniki i lęku. Pierwszym objawem ich wystąpienia jest pojawienie się trudności w skoncentrowaniu się na materiale, czy też błądzenie po notatkach bez większego zrozumienia. Wynika to bezpośrednio ze współdziałania adrenaliny, noradrenaliny, kortykosteroidów i kortykoliberyny.

Bardzo łatwo zauważyć, że stres przed klasówką, czy egzaminem może być mobilizujący, jednak po przekroczeniu pewnej wartości znacząco obniża umiejętność uczenia się. Uwaga ucznia zostaje przekierowana z właściwego problemu na uporczywie nawracające myśli, że nie uda się go opanować. Obniża się wówczas samoocena dziecka, maleje wiara we własne możliwości i wzrasta lęk przed oceną, nie tylko tą wystawianą przez nauczyciela, ale także rówieśniczą.

W takich warunkach poziom stresu uniemożliwia odpowiedź, bądź poprawne napisanie sprawdzianu nawet dobrze przygotowanemu uczniowi.

W związku z powyższym, zarówno nauczyciele, jak i rodzice powinni zwrócić uwagę na to, że słabe efekty długotrwałej nauki nie zawsze wynikają ze złej woli dziecka. Częściej są ofiarą wewnętrznego wydzielania uwarunkowanego organicznie. No cóż, z milionami lat ewolucji nie da się dyskutować.

 

Anna Krzyżanowska

Nasze artykuły

Odpowiedz

(required)

(required)


Życzenia Świąteczne

Uwaga – Ożarów !

Punkt Poradni w Ożarowie Mazowieckim: w dniu 07.12.17 r. działa w godzinach 8.00 – 12.00 w dniu 08.12.2017r.  jest...

Grupa Wsparcia

        Serdecznie zapraszamy na świąteczne spotkanie grupy wsparcia dla pedagogów i psychologów szkolnych z rejonu działania Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej...

Psycholog i Logopeda na zastępstwo

Zespół  Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej w Błoniu poszukuje  logopedy  – miejsce zatrudnienia Poradnia w Błoniu wymiar czasu pracy –...

Grupy Wsparcia Pedagogów i Psychologów

  Zaproszenie  Dyrektor Zespołu Poradni Psychologiczno-Pedagogicznych Powiatu Warszawskiego Zachodniego oraz pracownicy Poradni w Dziekanowie Leśnym zapraszają na drugie w...